Perde ve Zemin Bütçesi Nasıl Ayrılır: Fonlar Dağıtımı

İlk evimi döşerken yaptığım en büyük hata, bütçeyi baştan bölmemekti. Elimde belli bir para vardı, "nasıl olsa yeter" diyerek zeminden başladım. Salonun parkesi döşendiğinde para bitmişti; perdeler altı ay boyunca ucuz bir tül olarak kaldı ve o tül, güzel parkeyi bile sıradan gösterdi. O günden sonra her renovasyonda ilk yaptığım şey, tek kuruş harcamadan önce kağıt üzerinde bir perde zemin bütçe dağıtım tablosu çıkarmak oldu. Bu yazıda o tabloyu nasıl kurduğumu, hangi kalemlere ne kadar ayırdığımı ve nerede kısıp nerede kısmadığımı anlatacağım.

Önce toplam bütçeyi bulun, sonra bölün

Karşılaştırma yapan çoğu kişi "parke mi laminat mı" ya da "fon mu stor mu" sorusuyla başlıyor. Bence yanlış sıra. Çünkü ürün seçimi bütçeyi değil, bütçe ürün seçimini belirlemeli. Ben şu üç adımı uyguluyorum:

• Metrekareyi ölçün: Zemin için oda oda net alan, perde için pencere genişliği ve yerden korniş yüksekliği. Perde kumaşı hesabında pencere genişliğini 2–2,5 katına çıkarmayı unutmayın; pileli bir görünüm istiyorsanız kumaş bu oranda gidiyor.
• Toplam harcayabileceğiniz rakamı yazın: Kredi kartı taksitiyle uzatabileceğiniz kısım dahil ama hayali değil, gerçek rakam.
• Yüzde 15'ini kenara alın: Bu para "sürpriz fonu". Zemin altındaki şap bozukluğu, eğri korniş yeri, eksik süpürgelik... Bu kalemler her işte çıkıyor.

Kalan yüzde 85'i dağıtacağınız asıl havuz. Bu adımı atlayıp doğrudan mağazaya giden herkesin sonu, benim ilk evimdeki o tülle aynı oluyor.

Kaba dağıtım: zemin ağır, perde hafif değil

Yıllar içinde oturttuğum oran şöyle: zemine ayırdığım pay genelde perdeye ayırdığımın iki katı. Sebebi basit, zemin kalıcı ve iş gücü isteyen bir yatırım; perde ise sökülüp değiştirilebilir. Ama "değiştirilebilir" olması perdeyi önemsiz yapmıyor. Aşağıdaki dağıtımı bir salon + iki oda + mutfak senaryosu için kullanıyorum:

Bu oranlar mutlak değil. Zemininiz sağlamsa ve sadece perde yenileyecekseniz tablo tersine dönüyor. Islak hacim ağırlıklı bir tadilatta ise banyo ve mutfak zemininin su direnci kalemi, salon parkesinden önce geliyor; orada kaliteden kısmak bir yıl sonra iki kat masraf demek.

Odaya göre ağırlık kaydırma

Ben bütçeyi odalara eşit bölmüyorum, misafirin gördüğü ve en çok vakit geçirdiğim yere kaydırıyorum:

1. Salon: Perde bütçesinin yarısını burada harcıyorum. Yüksek gramajlı bir fon, tek başına odanın algısını değiştiriyor.
2. Yatak odası: Karartma özelliği para ettiği için kumaşta kısmıyorum, ama zeminde laminat gibi daha ekonomik seçenek yeterli oluyor; ayakla temas konforu önemliyse halı ile destekliyorum.
3. Mutfak: Yıkanabilir, kısa boy, pratik. Buraya harcanan her fazla lira yağ ve buharla eriyor.
4. Banyo ve hol: Estetikten önce güvenlik ve su direnci. Kaymaz yüzey pazarlık konusu değil.

Nerede kısarım, nerede asla kısmam

Karşılaştırma yaparken en çok işinize yarayacak kısım bu sanırım. Deneyerek öğrendiğim ayrım şöyle:

• Kısarım: Perde kumaşının cinsi. Kaliteli bir polyester karışım, doğru dikildiğinde ipeğe yakın dururken çok daha uygun ve bakımı kolay. Yine kısarım: dekoratif korniş kapakları, aksesuarlar, ilk etapta zorunlu olmayan yatak odası fonu.
• Kısmam: Zemin işçiliği. Ucuz ustanın bıraktığı boşluklar ilk kışta gıcırdıyor. Kısmam: perdenin dikiş kalitesi ve mekanizma. Sarkma yapan bir mekanizma en pahalı kumaşı bile ucuz gösteriyor.
• Sonraya bırakırım: Kullanılmayan odaların zemini, ikinci kat perdeleri, dekoratif katmanlar. Bu kalemleri altı ay sonraya ötelemek bütçeyi rahatlatıyor.

Bir işi yarım kaliteyle bitirmek yerine, tam kaliteyle yarısını bitirmek her seferinde daha iyi sonuç verdi.

Teklif toplama ve son kontrol

Dağıtımı kağıda döktükten sonra en az üç yerden teklif alıyorum ve tekliflerin aynı şeyleri kapsadığından emin oluyorum. Zemin teklifinde süpürgelik ve eşik dahil mi, nakliye ve eski zemin sökümü var mı; perde teklifinde dikiş, montaj ve korniş fiyata girmiş mi? Bu detaylar iki teklif arasındaki farkın çoğunu açıklıyor. Renk ve doku uyumunu da bütçe aşamasında düşünmek gerekiyor, çünkü sonradan "bu ton olmadı" deyip perdeyi değiştirmek doğrudan zarar.

Son olarak, dağıtımı yaptıktan sonra b